خانه / یادداشت (صفحه 5)

یادداشت

رهش امیرخانی، از صف طولانی تا توقعات برآورده نشده

پنج‌شنبه ۱۹ بهمن ۹۶، آغاز ماجرا بود که مراسم رونمایی و جشن امضای رمان رهش، در فروشگاه کتاب افق برگزار شد و بسیاری را خیره کرد و تصویرها و فیلم‌هایی از آن، در همان روز اول، شبکه‌های اجتماعی را فراگرفت. شهرهای دیگری ازجمله مشهد، قم و جهرم هم میزبان امیرخانی …

ادامه نوشته »

وقتی‌که ۴۲۵ فیل بتوانند پرواز کنند!

در سال ۱۹۸۲ میلادی زمانی که پیتر استون مقابل گابو (گابریل گارسیا مارکز) قرار گرفت و از او دربارۀ شگرد باورپذیر کردن اتفاقات عجیب رمان صدسال تنهایی -مانند پرواز کردن رمدیوس خوشگله- پرسید با این پاسخ مواجه شد: «مثلا اگر بگویید فیل‌ها در آسمان در حال پروازند، مردم حرفتان را …

ادامه نوشته »

حرکت در مه

«اورمزد به مشی و مشیانه گفت: شما انـسان هـستید. شما نیای جهان هستید. من شما را از نظر کامل‌اندیشی، بهترین آفریدم. اندیشه­‌ی نیک، گفتار نیک و کردار نیک داشته باشید و دیوان‌ را‌ ستایش نکنید. نخست مشی و مشیانه از بودن با یک‌دیگر شادمانی کـردند؛ بـعد دشمنی اهرمنی در روان …

ادامه نوشته »

از رئالیسم تا مدرنیسم (۲)

نباید فراموش کرد که در تحولات تاریخ و نظریۀ هنر، میان محاکات و بازنمایی تمایز چندانی وجود نداشته است. نظریۀ تقلیدی هنر به‌عنوان کهن‌ترین نظریه دربارۀ هنر، از آرای افلاطون و ارسطو سر بر آورده است. از آن‌جا که این دو فیلسوف به نمایش توجه فراوانی داشتند، تقلید یا محاکاتِ …

ادامه نوشته »

از رئالیسم تا مدرنیسم (۱): ریشه‌های فلسفی رئالیسم

مدرنیسم را که همزمان با شکل‌گیری سمبولیسم در جهان فرانسوی‌زبان، در بریتانیا و آمریکا ظهور کرد، واکنشی در برابر رئالیسم در ادبیات دانسته‌اند. اصیل دانستن واقعیت و دغدغۀ محاکات که از «بوطیقا»ی ارسطو همواره به اشکال گوناگون در قلمرو فلسفه و زیباشناسی سیطره داشته است، از نیمۀ قرن نوزدهم میلادی …

ادامه نوشته »

و هیچ‌کس نمی‌دانست نام آن پرنده که از دل‌ها گریخته ایمان است…

در کوچه باد می‌آید و هرآنچه سخت و استوار است به باد می‌رود این ابتدای ویرانی است ویرانی و بی‌ایمانی A cloud  wind blows, and its calling my name در کوچه باد می‌آید و هرآنچه مقدس است دنیوی می‌گردد ایمان به باد می‌رود و جای تهی‌اش درد می‌گیرد خدا مرده …

ادامه نوشته »

برادران رایت، مارتین لوترکینگ، سیدعلی خامنه‌ای

کتاب تازۀ رضا امیرخانی، صف تشکیل داد. اول در تهران. بعد در مشهد و احتمال قریب ‌به‌ یقین قم و اصفهان و شیراز و هر جای دیگری که امیرخانی با روان‌نویس آبی‌اش برود. تشکیل صف برای خرید کتاب تازۀ امیرخانی حکما برای بعضی‌ها تعجب به دنبال داشت. در بعضی‌ها رگ …

ادامه نوشته »

روایت باورساز و روایت تردیدساز

وقتی از روایت می‌گوییم و می‌نویسیم، اگر به یاد داشته باشیم که روایت در آن واحد، می‌تواند از یک سو بیان زنجیره‌ای از تصویرهای مرتبط و پشت سر هم با ترتیب زمانی توصیف شود، و از سویی دیگر ساختاری خطی از داده‌های مرتبط با هم – و احتمالا با یک …

ادامه نوشته »

ادبیات، مخمصه، رهایی

ویتگنشتاین گفته بود که وظیفۀ فلسفه، نشان دادن راه خروج (بخوانید رهایی) به مگس گرفتار در بطری است. حالا فلسفه را برداریم و بنویسم‌ ادبیات یا داستان یا رمان؛ یا نه، بنویسیم هنر، نقاشی، سینما و حتی بنویسیم دوستی یا حتی آشپزی، قدم زدن در خیابانی پردرخت، پک زدن به …

ادامه نوشته »

پیامبرِ دروغین

درباره فیلمِ آخرِ مجیدی- جدای از حواشی کاذب و به شدّت قابل نقد- اساساً در دو بخش می توان سخن گفت: کلیّات و جزئیّات. بخشِ یک؛ کلیّات خداوند به پیامبر (صلی الله علیه و آله و سلم) می‌فرماید: «بگو که من بشری چون شمایم.[۱]» مرحوم علامه طباطبایی در توضیح این …

ادامه نوشته »

یکی تصویرها را جفت و جور کند

وقتی از وام‌واژه‌ها – خصوصاً وام‌واژه‌های عربی‌تبار – صحبت می‌شود، کسی باور نمی‌کند که «عطر» و «تسبیح» و «سجاده» و «عین» و «حتی» و «مستند» و «تقویم» و بسیاری دیگر، واژه‌هایی فارسی هستند که با نگاهی به بعضی واژه‌ها یا حتی قاعده‌ها و ریشه‌های واژگانی زبان عربی، پدید آمده‌اند. همه …

ادامه نوشته »

خانه سیاه‌تر شده است

شخصیت شهاب در (باز)روایت فیلم «پل خواب»، اولین نویدبخشی اکتای براهنی در مقام فیلم‌ساز، از شخصیت راسکولنیکفِ «جنایت و مکافاتِ» داستایوفسکی یک انسان مثله‌شده است که بی‌پناه و بدون هیچ اصل یا قاعده‌ای در کشاکش زمانه‌ای بی‌رحم و بی‌پروا دست به کنش می‌زند، زمانه‌ای که برای او هیچ‌گونه فضیلتی یا …

ادامه نوشته »